ගාමිනී ජයවික්‍රම යාපනේ මිනිස්සුන්ගෙන් ඇසිඩ් පාරක් කන්න ඕන එකෙක්…!


“ගාමිනී ජයවික්‍රම කියන්නෙ කැළනි හිඟන්නෙක්ගෙන් මිරිස්කුඩු පාරක් කන්න ඕන මිනිහෙක් නෙවෙයි; යාපනේ මිනිස්සුන්ගෙන් ඇසිඩ් පාරක් කන්න ඕන එකෙක්…!”

80 දශකයේ එජාප ආණ්ඩුවේ හැම පාදඩ,මැර ක්‍රියාවක් පස්සෙම හිටිය කීප දෙනාගෙන්, ජීවතුන් අතර ඉන්න ප්‍රධානියෙක් තමයි ගාමිණී ජයවික්‍රම. 81 උතුරේ සංවර්ධන සභා මැතිවරණය වෙලාවේ, අර සුප්‍රසිද්ධ “කුරුණෑගලින් කෝච්චියක් පටවලා යාපනේට මැරයෝ අරන් ගිය එක්කෙනා තමයි මේ. යාපනේ පුස්තකාලය ගිණිතැබීමේ සිට එහි වුණු බොහෝ දාමරිකකම් වල මෙයාගෙ මාක් එක තියෙනවා.

ඊට අමතරව ගත්තොත් 88/89 කාලයේ පුද්ගලික වධකාගාර පවා නඩත්තු කළ මිනිහෙක් විදියට මෙයා ප්‍රසිද්ධයි. කුරුණෑගල පරණ කෙනෙක්ගෙන් අහලා බලන්න.

මිනිස්සු වයසට ගියා කියලා අහිංසක වෙන්නෙ නෑ. එහෙම හිතන්න ඕනත් නෑ.

යාපනේ සංවර්ධන සභා මැතිවරණේ තිබ්බේ 81 . ඒක #සංවර්ධන සභා මැතිවරණයක් …. ලොකු එකකුත් නෙවෙයි . හැබැයි ගාමිණී දිසානායක , සිරිල් මැතිව්ලා යාපනේ ගිහින් මැතිවරනේ මංකොල්ල කෑවා . සමහර චන්ද පෙට්ටි පන්නල පොලිසිය ඇතුලෙන් හම්බුනේ . 81 යාපනේ පුස්තකාලය ගිනි තිබ්බෙත් උන්ම තමයි . අත්පිටපත් විතරක් 51000 ක් විනාශ කලා . ගාමිණී ජයවික්‍රමලා , දැන් මහින්ද රාජපක්ෂ ගාව ඉන්න ගාමිනී ලොකුගේ වගේ උන්ම තමයි 88-89 , මෙහෙයුම් භාර පොලිසියේ ලොක්කො වෙච්චි එඩිසන් ගුණතිලක , සුමිත් එදිරිසිංහ , ප්‍රේමදාස උඩුගම්පොළ වගේ නිලධාරීන් එක්ක මිනිස්සු මැරුවේ . උන් උතුරෙත් දකුණේත් ගිනි ඇවිලුවා . අද උන්ට මිරිස් කුඩු ගහපු ප්‍රසන්න රණවීරල ඒ බෝට්ටුවේම උන් තමයි.

උපුටා ගැනීමකි

Advertisements

වර්තමාන යහපාලන රජයේ චතුරිකා සිරිසේනගේ රැකියාව කුමක්ද?


පියා විදායක ජනාධිපතිවීම මත ඇය විධායකයේ අනුහසින් රජයේ ආයතනයන් හට උපදෙස් ලබාදීමට ඇයට ඇයිති නෛතික අයිතිය කුමක්ද?

නාමල් රාජපක්ෂ මන්ත්‍රීවරයකු විදියට රාජපක්ෂ රජයේ කටයුතු වලට මැදිහත් වෙන කොට රාජපක්ෂ පවුල් පාලනේ කියලා උන්ඩුක පුච්චයේ ඉදලා දනවෝ, කසනවෝ කියපු විදිහට ම මෙයත් වැරදි යි,, මෙම අමාත්‍යාංශයේ ඇමති, නියෝජ්‍ය ඇමති, ලේකම්, අතිරේක ලේ්කම්ලා, ආයතනයේ සභාපතිලා, ඉද්දි චතුරිකා එක්ක ආයතනයේ ගැටලු ගැන කතාකරන්න එයා භාණ්ඩාගාර ලේකම්, මුදල් ඇමති, රාජ්‍ය පරිපාලන ඇමති නැත්නම් අගමැති ද?

බලය හමුවේ බලය අනිසි ලෙස පාවිච්චි කරන ජානාධිපති දියණිය මෙයද රටට දෙන ආදර්ශය?123

1960 ඉඳල අද වෙනකං ඒ ඒ පාලකයා යටතේ ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය (වාර්ශිකව) ප්‍රසාරනය වූ හැටි..


1960 ඉඳල අද වෙනකං ඒ ඒ පාලකයා යටතේ ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය (වාර්ශිකව) ප්‍රසාරනය වූ හැටි..

ගණන් හැදූ ක්‍රමවේදය :
1. පාලකයාගේ පාලන සමය පටන් ගත් වසරේ දළ ජාතික නිෂ්පාදනය සහ ඔහුගේ/ඇයගේ පාලන සමය අවසන් වූ වසරේ දළ ජාතික නිෂ්පාදය අතර වෙනස ගත්තා – මේක තමයි ඒ පාලන සමයේ ආර්ථිකය ප්‍රසාරනය වූ ප්‍රමානය.

2. ඊට පස්සෙ ඒක පාලකයාගේ පාලන සමය පටන් ගත් වසරේ දළ ජාතික නිෂ්පාදනයේ ප්‍රතිශතයක් විදිහට ගත්තා. – මේක තමයි ඒ පාලන සමයේ ආර්ථික ප්‍රසාරනයේ ප්‍රතිශතය.

3. ඊට පස්සෙ ඒක ඒ පාලනය සමයේ අවුරුදු ගානෙන් බෙදුවා. – මේක තමයි ඒ පාලන සමයේ වාර්‍ෂික ආර්ථික ප්‍රසාරනයේ ප්‍රතිශතය.

දැන් බලමු ප්‍රතිඵල : (හොඳම එකේ සිට චාටර්ම එක දක්වා පිළිවෙලට)

1. මහින්ද (2005-2014) : 25.83%
2. සිරිමාවෝ (1970-1977) : 8.06%
3. ප්‍රේමදාස (1989-1994) : 8.03%
4. රනිල් (2001-2003) : 7.08%
5. ජේ.ආර් (1977-1988). : 5.71%
6. චන්ද්‍රිකා (1994-2001) : 4.30%
7. ඩඩ්ලි (1965-1970) : 3.16%
8. රනිල් / සිරිසේන (2015-2017) : 0.44 %
9. සිරිමාවෝ (1960-1965) : -1.42%

මේකෙන් අපි අතර ජනප්‍රිය වෙලා තියෙන / තිබ්බ මත තුනක් ගැන ලොකු ප්‍රශ්නාර්ථ එනවා..

1. ජේ.ආර්. කියන්නෙ සුපිරි ආර්ථික වැඩ්ඩෙක්..
2. සිරිමාවෝ ගෙ 70-77 පාලන සමය කියන්නෙ ලංකාවෙ ආර්ථිකය විනාශ වුන කාලයක්..
3. රනිල් කියන්නෙ සුපිරි ආර්ථික වැඩ්ඩෙක්..

තවත් ඇඟ කිලිපොලා යන කතාවක් තේරෙනවා..

අපි ගත කරමින් ඉන්නෙ 1960 ට පස්සෙ ආර්ථික අතින් දෙවෙනි චාටර්ම යුගය..

ඒ වගේම තවත් කතාවක් කොන්ක්‍රීට් දැම්ම වගේ තහවුරු වෙනවා..

ආර්ථික වැඩ්ඩෙක් නං ඉතිං ආයෙ මහින්ද තමයි…

(දත්ත – ලෝක බැංකු වාර්තා)

උපුටාගැනීමකි

ශ්‍රී ලංකාවේ යුද්ධයක් ඇති කිරීමට මඟ පෑදූ කුහකයා


ශ්‍රී ලංකාවේ යුද්ධයක් ඇති කිරීමට මඟ පෑදූ කුහකයා…

රදළ උන්මාදයෙන් වැනසුණු අපේ උන්ගේ කඩ්ඩ” ප්‍රශ්නය හෙවත් ඉතිහාසයේ කොඩිවිනය.

බණ්ඩාරනායක ශ්‍රීමතා යයි ඉතිහාසය පුරාවට පුම්බා තැබූ පුද්ගලයා ශ්‍රී ලංකාවේ අනාගත පරපුරට කල කොඩිවිනයේ ප්‍රතිඵල දශක කිහිපයක් ඔස්සේ විපාක දෙමින් ඇත. කන්නන්ගරයන් විසින් නිදහස් අධ්යාපන පනත ගෙනඒමට සැරසෙද්දී, ඔහු මුණ ගැසුනු බණ්ඩාරනායක, “මොකක්ද Cris මේ කරන්න යන්නේ? අපට ගහකින් ගෙඩියක් කඩාගන්න කොල්ලෙක් නැතිකරන්නද යන්නේ ” යයි විමසු බව ප්‍රසිද්ධ කරුණකි. මින් නොනැවතුන බණ්ඩාරනායක, නිදහස් අධ්‍යාපන පනතට විරුද්ධව තම චන්දය පාර්ලිමේන්තුවේදී භාවිත කරන ලදී.

කෙසේනමුත් බණ්ඩාරනායක වැනි කුහකයන්ට එදා නිදහස් අධ්‍යාපන පනත පරාජය කිරීමට නොහැකි විය. එමනිසා බලයට පත්වූ විගස බණ්ඩාරනායක කලේ ඉංග්‍රීසියෙන් පැවතුන අධ්‍යාපනය සිංහලයට පෙරලීමයි. මෙය එකල ගුරුවරුන්ටද මහත් ජංජාලයක් වූ අතර ඉංග්‍රීසි නොදන්නා බහුතරයක් ඇතිකිරීමට මෙමගින් ඔහුට හැකිවිය. “කඩ්ඩ” පිළිබද ප්‍රශ්නය පැනනැගෙන්නේ මෙතැන් පටන්ය. කෙසේනමුත් බණ්ඩාරනායකගේ දරුවන් තිදෙනාම ඉංග්‍රීසි බසින් අධ්‍යාපනය ලැබීමට විදෙස්රටවලට යැවූයේ ශ්‍රී ලංකාව ඔවුන්ගේ බූදලය සේ සිතාගෙනය. එහෙත් ඕලමොට්ටලයන් වූ ඔවුන් එකෙක්වත් අධ්‍යාපනය හමාර කලේ නැත. සිංහල ජාතික භාෂාව කිරීම නිසා පාර්ලිමේන්තුව තුල දමිල පීඩනයක් ඇතිවීම හේතුවෙන් පසුව බණ්ඩාරනායක විසින් ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතික භාෂාව සිංහල හා දෙමළ බවට පත්කළේය. භාෂාවන් දෙකක් ජාතික භාෂාවන් බවට පත්වූ ප්‍රථම හා එකම රට ශ්‍රී ලංකාව බවට ඉතිහාසයේ නම සනිටුහන් කරගන්නා ලදී.

සුද්දා භාරගත්තේ “සිංහලේය”, එහෙත් භාරදුන්නේ “ශ්‍රී ලංකාවය ” එසේ භාරදුන්නේ නියම උරුමකරුවන්ට නොව, උන්ට බැලමෙවරකම් කල බණ්ඩාරනායකලා වැනි කලු සුද්දන්ටය. බණ්ඩාරනායක බලය ලබාගත්තේ,ජාතික ඇදුමින් සැරසී යුරෝපීය පයිප්පය කටේ ගසාගෙන, සඝ,වෙද,ගුරු,ගොවි,කම්කරු යනුවෙන් තම කූට ප්‍රචාරණ යාන්ත්‍රණය ගෙනයමින්, සාමාන්‍ය නිර්ධන පන්තියේ ජනතාවගේ කරමතිනි.

ඔහු එදා නිදහස් අධ්‍යාපනය සිංහලයට පෙරලා කල කොඩිවිනයේ ප්‍රතිඵල තවමත් ලැබෙමින් පවතී. සිංහල බස අපගේ මවු බස වුවද , එය භාවිත වන්නේ අපගේ කුඩා දිවයින තුල පමණි. එමගින් ජාත්‍යන්තරයට යාමට නොහැක.බොහෝ පිරිසකට “කඩ්ඩ ” අදටත් ප්‍රශ්නයකි. රැකියාවක් සදහා බොහෝදෙනෙකුට ඇති බාධකය ඉංග්‍රීසිය. වැඩිදුර අධ්‍යාපනය හැදෑරීමේදී බොහෝදෙනෙකුට ඇතිවන බධකයද එයයි.විදේශිකයන් හා උරෙනුර ගැටීමේදී බුද්ධිමත් ලංකිකයන් බොහෝ දෙනෙකුට ඇති ප්‍රශ්නය අනෙකක් නොව භාෂාවයි. ලාංකිකයන් ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් එකල මෙන් අධ්‍යාපනය ලැබුවේ නම් ජාත්‍යන්තරය හමුවේ ආත්මවිශ්වාසයෙන් මුහුණදෙනු නිසැකය. බණ්ඩාරනායක නමැති කලුසුද්දා කලේ උන්ගේ පන්තියට අයිති වරප්‍රසාද සාමාන්‍ය ජනතාවට ලැබීම වැලැක්වීම සදහා භාෂාව නමැති බාධකය යොදා නිදහස් අධ්‍යාපනයේ අගය බාල්දු කිරීමය. මෙය නිවැරදි කිරීමට කිසිදු වගකිවයුත්තෙකුගේ අවදානයක් මේ දක්වා යොමුනොවීම අවාසනාවට කරුණකි…..

උපුටාගැනීමකි

ලංකාව දැන් දකුණු ඉන්දියාවේ කොටසක්


ඉස්පිරිතාලෙදි ලෙඩෙක් මැරුනම දොස්තරට පොල්ලෙන් ගහල ඉස්පිරිතාලෙ කුඩුකරනවා
===================================
තහනම් දැල් දාලා මත්ස්‍ය සම්පත වනසන උන්ව අල්ලගත්තම වනජීවී නිලධාරීන්ට ගුටි දීලා වනජීවී කන්තෝරුව කුඩු කරනවා
===================================
දුම්රිය සේවකයො වර්ජනයක් කලාම උන්ට වටකරල ගහන්න පන්නලා ස්ටේෂන් ටික කුඩු කරනවා
===================================
ඉස්කෝලෙ ගුරුවරයෙක් ලමයෙක්ට පාරක් ගැහුවම ගුරුවරයගෙ කන පලලා ඉස්කෝලෙ කුඩු කරනවා
===================================
පුරාවිද්‍යා එකේ නිලධාරීන් ගිහින් පුරාවිද්‍යා ස්ථාන වනසන උන්ව නීතියේ රැහැනට අල්ල ගන්න ගියාම ඒ නිලධාරීන්ට බඩකට පුරා නෙලලා පුරාවිද්‍යා කන්තෝරුව කුඩු කරනවා
===================================
ප්‍රාදේශීය ලේකම් කෙනෙක් ගිහින් අනවසර ගල් කොරියක්,අනවසර ඉදිකිරීමක්,අනවසර පතල් කැනීමක්,⁣අනවසරයෙන් සිදුකෙරෙන මොන යම් දෙයක් හරි නතර කලොත් ප්‍රාදේශීය ලේකම්ට ගුටි ඇනලා ප්‍රාදේශීය ලේකම් කාර්යාලෙ කුඩු කරනවා
====================================

මේ ඔක්කොම කරලා එක්කො මේවා කරනකම් දැක්කෙ නෑ වගේ සද්ද නැතිව ඉඳලා අන්තිමේ පලුයන්ඩ බනිනවා “මේ රටේ නීතිය හරියට ක්‍රියාත්මක වෙන්නෙ නෑ” කියලා..

“ලංකාව දැන් දැන් දකුණු ඉන්දියාවෙ කොටසක් බවට පත්වෙන ලකුණු පහල වෙනවා” කියනවට වඩා “ලංකාව දැන් දකුණු ඉන්දියාවේ කොටසක්” කියල කියන එක තමා වඩාත් නිවැරදි..

නීතිය විසින් ජනතාව පාලනය කරනවා වෙනුවට ජනතාව විසින් නීතිය පාලනය කරන රටවල් වලට අත්වෙලා තියන කාලකණ්ණි,
දුක්ඛිත,මරණීය ඉරණම ඉන්දියන් සාගරයේ මුතු ඇටයටත් සිද්ධ වෙන්ට වැඩි කාලයක් නෑ…

උපුටාගැනීම -මාලින්ද ඩයස්-

රෙන පුකට මොන කැටයම්ද ?


ප්‍රවෘත්තිය

1. රෝසි සේනානායකට වැසිකිලියක් සෑදීම සඳහා ලක්ෂ 57 ( කෝටී බාගයයි )

2. කොළඹ පලාත් සභාවේ මංත්‍රී වරු104කට අලුතෙන් ලක්ෂ හයාමාර බැගින් වූ පුටු
(104 ලක්ෂ හයහමාරෙන් වැඩිකර බලන්න)

පසුවදන

රටකට ඔනෑ අපමණ අගයක් ද ? Pukකට ඕනෑ අපමණ අගයක් ද ?

ඇත්තටම මේ රටේ ඇති විසදීමට ඇති ප්‍රශ්නය රෝසිගේ Reන ගැටලුවද ?

කොළඹ පලාත් සභා මන්ත්‍රීවරුන්ට එක පුටුවක් ලක්ෂ හයහමාරක් වනවිට ඇතැම් පාසල් වල අකුරු කෙරුමට බංකුවක් වත් නැත.
ඇත්තටම මුන් මේ රට හදන්නද? ඇයි අපේ මිනිස්සු මේ තරම් මෝඩ. .

උපුටාගැනීමකි

රුවන්ඩාවට වොක්ස්වගන් (Volkswagen) කම්හල ගිය හැටි…!


යුරෝපයේ විශාලතම මෝටර් රථ නිෂ්පාදකයා වන වොක්ස්වැගන්, සිය නවතම මෝටර් රථ නිෂ්පාදන කර්මාන්ත ශාලාව පසුගිය ජූනි 27 වැනි දා රුවන්ඩා වේ කිගාලි අගනුවර ආරම්භ කරන ලදී. ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 20 ක ආයෝජන ව්‍යාපෘතියක් වන මෙමගින් නව රැකියා 1,000 ක් බිහි වන බව සඳහන් වේ.

ආරම්භයේ දී මෙම කර්මාන්තශාලාවෙන් Volkswagen Polo මෝටර් රථ 5,000 ක් වාර්ෂිකව එකලස්  කිරීමට සැලසුම් කර ඇති අතර අනතුරුව Passat, Tiguan, Amarok සහTeramont යනාදී මෝටර් රථ ද නිපදවීමට මේ වන විට සැලසුම් කර තිබේ.

මාධ්‍යවේදිනියක, ලේඛිකාවක වන නීතිඥ රදිකා ගුණරත්න විසින් මේ සම්බන්ධයෙන් තබන ලද දීර්ඝ සටහනක් මේ දිනවල ෆේස්බුක් හරහා හුවමාරු වෙමින් පවතී. පහත දැක්වෙන්නේ, ජර්මනියේ වොක්ස්වැගන් කම්හල, රුවන්ඩාවේ කිගාලි අගනුවර වෙත ගිය ගමන ඇතුළුව තවත් ආනුශංගික කරුණු රැසකින් සමන්විත එම ලිපියයි. ඇය මෙම ලිපිය ආරම්භ කර ඇත්තේ “රුවන්ඩාවෙන් ඉගෙන ගනිමු“ යනුවෙනි.

ඡායාරූපයෙන් දැක්වෙන්නේ කිගාලි අගනුවර පිහිටි වොක්ස්වැගන් කර්මාන්ත ශාලාව පිටතට පෙනෙන ආකාරයයි. මෙය 2018 ජූනි 27 දින රොයිටර් පුවත් සේවයේ Clement Uwiringiyimana විසින් ගන්නා ලද ඡායාරූපයකි.

 

රුවන්ඩාවෙන් ඉගෙන ගනිමු…

රුවන්ඩාවට වොක්ස්වගන් කම්හල ගිය හැටි පිළීබඳ කතාව වත්මන් රුවන්ඩාව ජනපති පොල් කගාමි ගේ නායකත්වය යටතේ රුවන්ඩාව යන ගමන පිළිබඳ සාක්ෂියකි.

රුවන්ඩාව ලෝකයේ දුප්පත්ම රටවල් 50 න් එකකි. එසේම ත්‍රීරෝද රථ ගණනටම මෝටර් රථ තිබෙන ලංකාව මෙන් නොව, රුවන්ඩාවේ මෝටර් රථ හිමිකරුවන් ගණන ද ඉතා අල්ප ය. නමුත් පසුගිය ජූනි මාසයේ රුවන්ඩාවේ ආරම්භ කළ ප්‍රථම වොක්ස්වැගන් කම්හල මේ වන විට ඉතා හොඳින් ක්‍රියාත්මක වෙමින් තිබේ.

යුරෝපයේ විශාලතම මෝටර් රථ නිෂ්පාදකයා වන වොක්ස්වැගන්, සිය අලුත්ම කම්හල පිහිටුවීම සඳහා කිසිදු පැකිළීමකින් තොරව තෝරාගත්තේ රුවන්ඩාවේ කිගාලි අගනුවරයි.

මෙම ජර්මානු මෝටර් රථ සමාගමේ අලුත්ම රුවන්ඩා එකලස් කිරීම වන්නේ Polo ය. පළමු අදියරේදී එම වර්ගයේ කාර් 5000 ක් එකලස් කිරීමට යෝජිත ය. ඒ හැරුණු විට Passat, Tiguan, Amarok සහTeramont වර්ගයේ මෝටර් රථ ද එහිදී නිපදවෙනු ඇති.

ඒ සඳහා අමුද්‍රව්‍ය වශයෙන් යොදාගන්නේ කෙන්යාව හරහා දකුණු අප්‍රිකාවේ සිට රුවන්ඩාව වෙත නැව්ගත කරනු ලබන මෝටර් රථ කොටස් හා අමුද්‍රව්‍යයන් ය. එය ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 20 ක ආයෝජනයකි. රැකියා 1000 ක් මේ පළමු අදියරේදී උත්පාදනය වේ.

රුවන්ඩාව ජීවත් කරවීමට නම් වසරකට ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියනයක විදේශ ආධාර අවශ්‍ය ය. රුවන්ඩාවේ ජනගහනය මිලියන 12 කි. ඒ අතරින් මෝටර් රථයක් හිමි අය සිටිනුයේ මුළු රටටම ලක්ෂ 2 ක් පමණකි. මෙම මෝටර් රථවලින් ද වැඩි කොටස සෙකන්ඩ් හෑන්ඩ් ජපන් කාර් ය. නමුත් ඒ තත්වය ඉදිරියේදී වෙනස් වනු ඇත.

2015 මහ මැතිවරණ සමයේදී ලංකාවේ කුලියාපිටිය ප්‍රදේශයට වොක්ස්වැගන් කර්මාන්ත ශාලාවක් ගෙන එන බවට දේශපාලකයන් ගැසූ කයිවාරු ඔබට මතක ඇති. නමුත් එය අවසානයේ ගියේ කුලියාපිටියට නොව කිගාලියට ය.

රුවන්ඩාව සැබවින්ම අපට වඩා ගව් ගණනක් ඉදිරියෙනි. අද වන විට රුවන්ඩාව අප්‍රිකාවේ ඩිජිටල් විප්ලවයේ පෙර ගමන්කරුවෙකි. පොදු බස් රථ, රෝහල්, ටැක්සි රථගාල්වල පවා ෆ්‍රී වයිෆයි තිබේ. කොරියා ටෙලිකොම් සමාගමේ හවුල්කාරිත්වය යටතේ ජනගහනයෙන් 95%කට 4G පහසුකම් ලබාදීමට සැලසුම් කර තිබේ. ඔබට රුවන්ඩාවේ දී දින 2 කින් සියලු නීතිමය අවශ්‍යතා සම්පූර්ණ කර, ව්‍යාපාරයක් ආරම්භ කළ හැක. ෆිච් ශ්‍රේණිගත කිරීම්වලට අනුව රුවන්ඩාව සීඝ්‍ර ආර්ථික වර්ධනයක් ලබමින් සිටින රටකි. රුවන්ඩාවේ ජනගහනයෙන් 90%කට වඩා සෞඛ්‍ය රක්ෂණ තිබේ.

රුවන්ඩාවේ මිලියන 12 ක ජනගහනයෙන් මිලියන 1ක්ම 2006-2011 අතර කාලයේදී දුප්පත්කම පිටුදැක ඇත. ඒ සඳහා ගෘහ කේන්ද්‍රීය සංවර්ධන විසඳුම් ඔවුන් විසින් හඳුන්වා දෙනු ලැබිණි. Girinka වැඩසටහන එයින් එකකි. මේ යටතේ රටේ සෑම දුප්පත් පවුලකටම එළදෙනක් ලබාදුන්නේ කෘෂිකාර්මික කටයුතුවල පහසුව සඳහා පමණක් නොව ඔවුන්ගේ මන්දපෝෂණ අවදානම ද දුරලීම සඳහා ය. කුඩා ව්‍යාපාර අවස්ථා ද ඒ අනුව ජනනය විණි. 2007 වසරේදී රුවන්ඩාව ප්ලාස්ටික් බෑග් භාවිතය සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම් කළ පළමු රට බවට පත්විය. ලෝකයේ ස්ත්‍රී පුරුෂ සමාජභාවී වෙනස්කම් අවම රටවල් අතරින් රුවන්ඩාව පුරා වර්ෂ ගණනක් තිස්සේ පසුවන්නේ මුල් දස දෙනා අතර ය.

සෑම මාසයකම අවසන් සෙනසුරාදා රුවන්ඩා වැසියෝ සිය ජනාධිපතිවරයා ද සමග ‘උමුගන්ඩා‘ දිනය සමරති. එය වනාහී ජාතික ප්‍රජා සේවා දිනයයි. රුවන්ඩා වැසියන් එදිනට ස්වෙච්ඡාවෙන් රජයේ ගොඩනැගිලිවල ඉදිකිරීමේ කටයුතුවලට සහාය දෙති. කෘෂිකර්මයට රුකුල් දෙන තෙත් බිම් ශුද්ධ පවිත්‍ර කර ගනිති. සිය නගර සහ ගම් පිරිසිදු කර ගනිති. මේ වන විට කිගාලි අගනුවර සැලකෙන්නේ ලෝකයේ පිරිසිදුම නගරයක් ලෙස ය.

මේ බොහෝ ජයග්‍රහණවල පෙර ගමන්කරුවා ජනපති පෝල් කගාමේ (Paul Kagame) ය. ‘‘වොක්ස්වැගන් කම්හල රුවන්ඩාව ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ වෙත යන ගමනේ අලුත් පරිච්ඡේදයක්‘ බව ඔහු කීවේය.

පෝල් කගාමි භාරගත්තේ 90 දශකයේදී ටුට්සි – හුටූ සංහාරවලින් ලක්ෂ 8 ක් පිරිමින් කැති ගෑ දේශයකි. මේ රටේ පිරිමින් හිඟ ය. රටේ ශ්‍රම බලකායෙන් 86% ක් කාන්තාවන් ය. අද දිනය වන විට රුවන්ඩාව හැඳින්වෙන්නේ ‘අප්‍රිකාවේ සිංගප්පූරුව‘ යනුවෙනි. එදා සිංගප්පූරුවේ නිර්මාතෘවරුන් සුද්දා දමා ගිය ලංකාව පෙන්නා, ‘මේ තිබෙන්නේ ආසියාවේ මීළඟ ආශ්චර්යය‘ යැයි කීවේය. පසුකලෙක මේ යෙදුම ලංකා දේශපාලනයේ ප්‍රහසනයක් බවට පත්වෙද්දී රුවන්ඩාව දැන් අප්‍රිකාවේ නියම ආශ්චර්යය බවට පත් වෙමින් තිබේ.